brodaczka zwyczajna

Usnea filipendula Stirt., Scott. Natural. 6: 104 (1881)

Pod ochroną
brodaczka zwyczajna (Usnea filipendula) brodaczka zwyczajna (Usnea filipendula) brodaczka zwyczajna (Usnea filipendula) brodaczka zwyczajna (Usnea filipendula) brodaczka zwyczajna (Usnea filipendula) brodaczka zwyczajna (Usnea filipendula) brodaczka zwyczajna (Usnea filipendula) brodaczka zwyczajna (Usnea filipendula) brodaczka zwyczajna (Usnea filipendula) brodaczka zwyczajna (Usnea filipendula) brodaczka zwyczajna (Usnea filipendula) brodaczka zwyczajna (Usnea filipendula) brodaczka zwyczajna (Usnea filipendula) brodaczka zwyczajna (Usnea filipendula) brodaczka zwyczajna (Usnea filipendula) brodaczka zwyczajna (Usnea filipendula) brodaczka zwyczajna (Usnea filipendula) brodaczka zwyczajna (Usnea filipendula) brodaczka zwyczajna (Usnea filipendula)
Ascomycota workowce
Arthoniomycetes
Dothideomycetes
Eurotiomycetes
Geoglossomycetes
Incertae sedis o niepewnej pozycji
Lecanoromycetes
Acarosporales
Baeomycetales
Candelariales
Lecanorales
Catillariaceae
Cladoniaceae
Lecanoraceae
Mycoblastaceae
Parmeliaceae
Alectoria żyłecznik
Arctoparmelia tapetka
Brodoa ustupka
Bryoria włostka
Cetraria płucnica
Cetrelia nibypłucnik
Evernia mąkla
Flavocetraria oskrzelka
Flavoparmelia żółtlica
Flavopunctelia zeżyca
Hypogymnia pustułka
Hypotrachyna przystrumycznik
Imshaugia popielak
Melanelia przylepka
Melanelixia
Melanohalea
Menegazzia tarczynka
Parmelia tarczownica
Parmelina szarzynka
Parmeliopsis płaskotka
Platismatia płucnik
Pleurosticta wabnica
Protoparmelia gruboszek
Pseudephebe cienik
Pseudevernia mąklik
Punctelia Biedronecznik
Vulpicida Złotlinka
Xanthoparmelia
nieprzypisany
Pilocarpaceae
Psoraceae
Ramalinaceae
Scoliciosporaceae
Stereocaulaceae
Lecanoromycetidae
Ostropales
Peltigerales
Pertusariales
Teloschistales
Umbilicariales
nieprzypisany
Leotiomycetes patyczniaki
Lichinomycetes
Neolectomycetes
Pezizomycetes kustrzebniaki
Sordariomycetes
nieprzypisany
Basidiomycota podstawczaki
Myxomycetes
Myxomycota śluzorośla
Oomycota
Zygomycota
nieprzypisany
Opis

Gatunek objęty ochroną częściową na podstawie rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 9 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej grzybów.

 

 Plecha:

Krzaczkowata, nitkowata, zwisająca, długości do 30 cm, o budowie promienistej z wyraźną osią utworzoną przez mechaniczną nibytkankę, obficie rozgałęziona, przyczepiona wyraźną, bardziej lub mniej zaczernioną nasadą, szarozielona albo jasnozielona lub słomkowożółta, matowa albo lekko lśniąca. Gałązki główne grubości 1-2 mm, stopniowo cieniejące, dość sztywne, obłe, gałązki wtórne grubości 0,5-0,8 mm, ciągłe lub nieregularnie poprzerywane. Gałązeczki boczne liczne, różnej długości, krótsze prawie prostopadle odstające, dłuższe łukowato zgięte, lub zwisające, na końcach zaostrzone. Powierzchnia gałązek pokryta jest licznymi, drobnymi, wałeczkowatymi lub półkolistymi brodawkami. Soralia zawsze wykształcone (oprócz stadiów młodocianych), brodawkowate z izydiowymi sorediami. W plesze znajdują się zielenice trebouxioidalne, chlorokokalne.

Owocniki:

Bardzo rzadko występujące, średnicy 5-10 mm, z licznymi bocznymi gałązeczkami różnej długości. Tarczki cieliste, lekko przyprószone. Zarodniki jednokomórkowe, bezbarwe, o wymiarach 9,5 x 7 mikrometrów, po 8 w worku.

Barwienia:

P+ pomarańczowy, K+ czerwony, C-.

Metabolity wtórne:

Kwas usninowy i salaziniowy.

Podłoże i ekologia:

Rośnie na korze drzew szpilkowych (świerki, jodły) i liściastych (brzozy).

Występowanie:

Euroazja i Ameryka Północna (włącznie z Meksykiem). W Polsce dawniej pospolita w górach i dość częsta na niżu w dużych kompleksach leśnych, obecnie wszędzie rzadka i objęta ochroną gatunkową.

Gatunki podobne:

Jest to gatunek bardzo zmienny z dużą ilością form i odmian, traktowany przez niektórych taksonomów jako odrębne gatunki. Do ich identyfikacji konieczne jest korzystanie ze specjalistycznych opracowań.

 

Synonimy:

Usnea dasypoga auct. non (Ach.) Shirley, Usnea dasypoga f. annulata (Müll. Arg.) Hue, Usnea dasypoga f. dasypoga (Ach.) Röhl., Usnea dasypoga f. flaccida (Stein) Cretz., Usnea dasypoga f. hirtella (Arnold) Harm., Usnea dasypoga f. nidifica (Müll. Arg.) Hue, Usnea dasypoga f. nodulosopisifera Pit. & Harm., Usnea dasypoga f. scabra (Müll. Arg.) Hue, Usnea dasypoga f. sorediata Zahlbr., Usnea dasypoga f. sorediosa (Müll. Arg.) Hue, Usnea dasypoga f. spuria (Motyka) Keissl., Usnea dasypoga f. sublongissima Räsänen, Usnea dasypoga subsp. bicolor Motyka, Usnea dasypoga subsp. dasypoga (Ach.) Röhl., Usnea dasypoga subsp. eudasypoga Motyka, Usnea dasypoga subsp. melanopoga Motyka, Usnea dasypoga subsp. melanorrhiza (Britzelm.) Motyka, Usnea dasypoga subsp. stramineola Motyka, Usnea dasypoga subsp. tuberculata Motyka, Usnea dasypoga var. angulosa (Müll. Arg.) Zahlbr., Usnea dasypoga var. bicolor (Motyka) Grummann, Usnea dasypoga var. cladoblephara (Müll. Arg.) Zahlbr., Usnea dasypoga var. dasypoga (Ach.) Röhl., Usnea dasypoga var. exasperata (Müll. Arg.) Zahlbr., Usnea dasypoga var. fibrillosa (Motyka) Keissl., Usnea dasypoga var. flaccida (Stein) Motyka, Usnea dasypoga var. grisea Motyka, Usnea dasypoga var. hirtella (Arnold) Motyka ex Sulma, Usnea dasypoga var. laeteviridis Motyka, Usnea dasypoga var. microcarpoides (Müll. Arg.) Zahlbr., Usnea dasypoga var. spuria Motyka, Usnea dasypoga var. stramineola (Motyka) Räsänen, Usnea dasypoga var. subscabrata Vain., Usnea dasypoga var. transcaucasica Motyka, Usnea dasypoga var. tuberculata (Motyka) Räsänen, Usnea muricata Motyka



Opracował: Grzegorz Gajkowski

 

 

 

 

 

 

 

Inne nazwy
Synonimy łacińskie:Usnea flagellata
Budowa
Typ grzybazlichenizowane (porosty)
Prawo
OchronaTak
Odwiedzin profilu grzyba: 1299